Tot een paar jaar geleden waren fysieke servers het fundament onder de IT-omgeving en het kloppende hart van het datacenter. Toen kwam de cloud. Nu veel organisaties grote, en groeiende, ladingen data overhevelen naar cloud providers, lijken de servers op locatie uit te sterven. Serverless computing draagt daar een grote steen aan bij.
Serverless computing staat voor het concept waarbij een cloud provider geen machines, maar rekenkracht dynamisch aanbiedt. Dit model van betalen voor het werkelijke computergebruik wordt steeds meer gemeengoed. Volgens een onderzoek van eind 2019 door het technische media- en trainingsbedrijf O’Reilly maken al vier van de tien bedrijven in een breed scala van locaties en marktsegmenten gebruik van serverless computing.
Wat is serverless computing?
De term “serverless” is eigenlijk misleidend, want het model maakt nog steeds gebruik van servers. De naam serverless computing verwijst naar het feit dat eindgebruikers geen servers meer hoeven te managen waarop hun code draait. Dit klinkt misschien bekend. Technisch gesproken beheert de eindgebruiker in een openbare Infrastructure-as-a-Service (IaaS)-omgeving de servers ook niet meer fysiek. Die taak nemen de Amazon Web Services en Microsoft Azures van deze wereld voor hun rekening.
Het zogenoemde serverless computing gaat daarin echter nog een stapje verder. Het voert de code van ontwikkelaars uit door precies zoveel rekenkracht af te nemen als nodig is om de taak te volbrengen. Niets meer en niets minder. De traditionele cloud-infrastructuur bestaat uit ijzer, virtuele machines en containers. De infrastructuur voor serverless computing neemt het beheer daarvan weg. Zo kan men codefuncties uitvoeren zonder zich bezig te hoeven houden met de infrastructuur of het beheer van servers. Vergelijk het met het verschil tussen een auto bezitten of gebruik maken van autodelen. Beide brengen je van A naar B, maar autobezit betekent dat je de auto moet kopen, verzekeren en onderhouden. Met autodelen heb je daar allemaal geen omkijken meer naar. Je betaalt alleen maar voor de rit van A naar B.
Hoe werkt serverless computing?
Code bestaat uit een reeks opdrachten aan een computer. Zodra een vooraf gedefinieerd voorval plaatsvindt die de code opstart, voert het serverless platform die functie uit. Klanten betalen dus alleen voor het rekenwerk, niet voor de onderliggende hard- en software. Dat gaat om slechts een fractie van een cent elke keer dat de functie wordt uitgevoerd. Daarom zou Functions-as-a-Service (FaaS) of event-driven computing een betere naam zijn voor deze dienst dan serverless computing.
Voor- en tegenstanders debatteren al langere tijd over het belang van serverless computing. Gaat het om een evolutie of een revolutie? Gaat het de meeste applicaties aanjagen of alleen maar een paar? Antwoorden zijn moeilijk te geven want de markt staat nog maar in de kinderschoenen. We kunnen echter de hype, de interesse en de potentiële voordelen van serverless computing niet negeren.
Voordelen van serverless computing
Amazon Web Services (AWS) wordt gezien als de pionier in serverless computing. Het introduceerde al in 2014 Lambda, zijn serverless platform. Volgens Matt Wood, general manager AWS Strategy is Lambda geïnspireerd door de populairste dienst van AWS: Simple Storage Service (S3).
Wood noemt de vergelijking die blogger Sam Kroonenburg maakte van S3 en Lambda een goede analogie. “S3 handelt in objecten voor opslag. Je biedt een object aan en S3 slaat het op. Je weet niet hoe en je weet niet waar. Dat maakt ook niet uit. Je hoeft je niet bezig te houden met drives of diskruimte. Dat is allemaal weggenomen. Je kunt in S3 niet over te veel of te weinig opslagcapaciteit beschikken, het is er gewoon”, schreef Kroonenburg in zijn blog “A Cloud Guru”.
Volgens Wood past AWS diezelfde filosofie toe op rekenkracht. “Lambda handelt in functies. Je biedt een functie aan en Lambda voert die uit. Je kunt niet over te veel of te weinig rekenkracht beschikken. Het is er gewoon.”
Wood geeft een aantal voorbeelden van serverless computing in de praktijk: “Lambda-functies kunnen bijvoorbeeld zo geschreven zijn dat het, iedere keer wanneer men een foto uploadt naar S3, er kopieën gemaakt worden in verschillende afmetingen: geoptimaliseerd voor desktop, mobiel en tablets. Of een Lambda-functie die ervoor zorgt dat, iedere keer dat men iets invoert in een database, deze gegevens overgezet worden naar een data warehouse voor analyses. Op die manier ‘hecht’ men Lambda aan AWS-diensten om taken uit te voeren zoals rapportages, planning en aanpassingen van data.”
In de basis is serverless computing niets meer dan een vorm van uitbesteding. Je kunt iemand betalen om servers, databases en zelfs applicatielogica te beheren die je anders zelf zou moeten beheren. Het grote verschil is echter dat je met serverless alleen betaalt voor de rekenkracht die je nodig hebt, tot op de 100ste ms nauwkeurig. Je hoeft niet te wachten tot servers zijn opgestart of load balancing te configureren. Taken worden gewoon tot in het oneindige uitgevoerd. Ontwikkelaars en ondernemers kunnen zodoende beter ideeën testen en deze sneller naar de markt brengen dan met andere modellen mogelijk is.
Nadelen van serverless computing
Serverless computing is geen wondermiddel en het heeft ook een schaduwzijde. Allereerst staat de markt nog in de kinderschoenen. Het is daarom lastig om serverless computing op grote schaal in de praktijk in te plannen, zegt Craig Lowery, research director van Gartner. “Er zijn nog weinig beheertools voor het coördineren van groepen functies. De beveiliging, het controleren en optimaliseren van software die serverless computing ondersteunt komt nog maar net kijken. Bovendien moeten ontwikkelaars hierdoor op een heel andere manier code schrijven voor apps. Veel van de beperkingen hebben te maken met de architectuur van het softwareontwerp.”
Er zijn ook zorgen over vendor lock in, dus dat je vastzit aan één platform voor serverless computing. “Omdat de markt zo jong is, moet de tooling nog op maat gemaakt worden voor het platform van een specifieke aanbieder”, zegt Lowery. “Daardoor is het niet bepaald eenvoudig om een applicatie die gebouwd werd voor het ene een serverless platform over te hevelen naar het andere.”
Toch is serverless computing, of FaaS, volgens Lowery “een uitermate krachtige aanvulling op bestaande computeropstellingen met virtuele machines en containers. Ik denk dat we veel apps gaan zien die volledig ontwikkeld zijn voor serverless computing. Maar het is belangrijk te realiseren dat niet elke applicatie daar geschikt voor is.”
De markt voor serverless computing
AWS mag dan de eerste zijn die een platform voor serverless computing introduceerde, inmiddels zijn vele andere IaaS-aanbieders gevolgd. Lambda verwerkt gratis maandelijks maximaal 1 miljoen aanvragen, daarna kosten elke 1 miljoen aanvragen $0,20. Lambda brengt ook de tijd in rekening die besteed wordt aan het verwerkingsproces, tegen $0,00001667 per GB per seconde computergebruik, afgerond op de 100ste milliseconde.
Microsoft Azure hanteert dezelfde prijzen voor zijn Azure Functions. Google Functions biedt maximaal 2 miljoen aanvragen per maand gratis aan. De kosten per transaction liggen iets hoger, maar de tarieven voor computergebruik zijn weer lager. IBMs OpenWhisk is gratis tot 400.000 GB-seconden per maand en elke volgende GB-seconde kost $0,000017 per maand.
Conclusie
Serverless computing is niet zomaar een technologie. Het is een volledig nieuwe manier om te kijken naar fundamentele IT-activiteiten. “Een groot voordeel van serverless is dat het dwingt tot cloud-native systeemontwerpen”, zegt Brent Austin, senior architect of cloud platform strategy bij Liberty Mutual Insurance. “Als je applicaties ontwikkelt vanuit de visie van serverless computing, komen er waarschijnlijk meer betaalbare, schaalbare en robuuste oplossingen uit de bus dan wanneer je gebonden bent aan hard- en software binnen het systeem.”
Bron: Network World.